Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin həftə ərzində əməkhaqqı sisteminin təkmilləşdirilməsi haqqında imzalamış olduğu müvafiq fərman və sərəncamlara yanaşmalar, bu mühüm sənədlərin qiymətləndirilməsi və onların analizi müxtəlif olsa da, dəyişməyən bir reallıq ondan ibarətdir ki, atılan addımlar və qəbul edilən qərarlar ilk növbədə şəffaflığa, dövlət vəsaitlərinin düzgün istiqamətə sərf edilməsinə xidmət edir.
Təsadüfi deyil ki, əksəriyyətin mövqeyi də ondan ibarətdir ki, əməkhaqqı sistemində edilən dəyişikliklər şəffaflığın gücləndirilməsi baxımından xüsusi əhəmiyyətlidir. Heç kimə sirr deyil ki, bəzi hallarda dövlət qulluqçularının maddi təminatının, əməkhaqqının az olması istər-istəməz onlarda qeyri-rəsmi yollarla gəlir əldə etməyə maraq formalaşdırırdı. Bu da öz növbəsində ölkədə korrupsiya və rüşvətxorluq hallarına imkan yaradırdı. Eyni zamanda, dövlət qulluğunda çalışanların hansı formada gəlir əldə etdikləri barədə cəmiyyətdə şəffaf bilgi yox idi. Yeni tətbiq edilən qaydalar və yanaşmalar əsasında artıq bu məlumatsızlıq aradan qalxacaq, şəffaflıq təmin olunacaq.
Ən əsası, yüksək səviyyədə maddi təminatla əhatə olunan dövlət qulluqçusu qeyri-rəsmi gəlir mənbələrinin axtarışına maraq göstərməyəcək ki, bu da nəticə etibarilə korrupsiya və rüşvətxorluq risklərinin minimuma enməsinə gətirib çıxaracaq. Digər tərəfdən, bu həm də dövlət strukturlarında dürüstlük mühitinin formalaşmasına şərait yaradacaq. Məhz bu amil də öz növbəsində vətəndaşların dövlətə olan etimadının artırılması və ictimai münasibətlərdə sağlam mühitin formalaşmasını şərtləndirən başlıca amillərdəndir.
İkinci mühüm məqam ondan ibarətdir ki, əməkhaqqı sisteminin təkmilləşdirilməsi ölkədə kadr bazasının formalaşdırılması və onların ölkədən axınının qarşısının alınmasına xidmət edəcək. Heç kimə sirr deyil ki, yeni tətbiq edilən qaydalar peşəkar kadrların dövlət qulluğuna cəlb olunmasına imkan yaradacaq. Artıq bilikli və bacarıqlı kadrlar maddi təminat üçün özəl sektor deyil, dövlət orqanlarında çalışmağa üstünlük verəcəklər. Çünki əməkhaqqı sistemində tətbiq edilən yeni qaydalar dövlət sektorunu özəl sektorla müqayisədə daha cəlbedici edəcək. Nəticədə, yüksək ixtisaslı mütəxəssislər dövlət qulluğuna maraq göstərəcək ki, bu da daha savadlı kadrlar arasında sağlam rəqabətin yaranmasına yol açacaq. Eyni zamanda, qeyd etdiyimiz kimi, bu, ölkədən kadr axınının qarşısını alacaq. Artıq bacarıqlı və savadlı kadrlar yüksək əməkhaqqı və xoş gələcək üçün Avropaya üz tutmayacaq. Həmin yüksək maddi təminatı dövlət qurumunda çalışmaqla da əldə edə biləcəklər.
Nəhayət, yeni qaydalar həm də dövlət qurumlarında optimallaşma prosesləri ilə sıx bağlıdır. Bir-birini təkrarlayan vəzifələrin ixtisarı dövlət aparatının yükünü azaldacaq. Beləliklə, daha az sayda, lakin daha peşəkar və maddi cəhətdən yaxşı təmin olunmuş kadrlarla daha yüksək nəticələr əldə etmək mümkün olacaq.
Nəsib Məhəməliyev,
Milli Məclisin deputatı
Category: Yazılar
Əlaqədar Mövzular
Qadınlar tarixən ölkənin ictimai-siyasi həyatında mühüm rol oynayıb
Azərbaycanda qadınlar yalnız 8 Mart – Beynəlxalq Qadınlar Günü ərəfəsində diqqət və qayğı ilə əhatə olunmur, onlara yalnız ildə bir dəfə diqqət göstərilmir. Zərif cinsin nümayəndələri hər zaman bu diqqəti, qayğını öz üzərlərində hiss edir, onu yaşayırlar. Əslində, bu da qəribə yaxud təsadüfi deyil. Çünki qadınlar tarixən ölkənin ictimai-siyasi həyatında mühüm rol oynayıb, öz potensialları, bacarıqları ilə dövlət idarəetmə sistemində kişilərlə çiyin-çiyinə çalışıblar. Tomrisdən tutmuş Möminə Xatun, Sara Xatun, Nüşabə, Nigar, Həcər kimi dövlət idarəetmə sistemində ad-san qazanmış, həm də döyüş meydanında qəhrəmanlıq göstərmiş qadınlarımız olub ki, bu gün onların zamanında ortaya qoyduqları fəaliyyətlərlə fəxr edirik.
Azərbaycan qadını həm də maarifçilik hərəkatında mühüm rol oynayıb, bu prosesə öz töhfəsini verib. Bu tendensiya xüsusilə XIX əsrin sonu – XX əsrin əvvəllərində özünü daha qabarıq şəkildə göstərib. Həmin dövrdə ölkədə genişlənmiş maarifçilik hərəkatı qadınların təhsilə cəlb olunmasını sürətləndirdi. Bu prosesdə Hacı Zeynalabdin Tağıyev kimi xeyriyyəçilərin təşəbbüsü ilə Bakıda qızlar üçün məktəblərin açılması mühüm rol oynadı. Bu addım qadınların savadlanmasına və gələcəkdə cəmiyyətin müxtəlif sahələrində fəal iştirakına zəmin yaratdı.
Təkcə uzaq tarixdə deyil, elə keçən əsrdə də Azərbaycan tarixində qadınlar ictimai fəallıqları ilə seçiliblər. Şərqdə ilk dəfə seçib-seçilmək hüququnun məhz XX əsrin əvvəllərində Azərbaycanda verilməsi də bu məsələdə xüsusi rol oynayırdı. Belə ki, 1918-ci ildə qurulmuş Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti Şərqdə qadınlara seçki hüququ verən ilk dövlətlərdən biri olmuşdur.
Azərbaycan qadını tarixən ailənin dayağı, milli-mənəvi dəyərlərin qoruyucusu, eyni zamanda cəmiyyətin formalaşmasında mühüm rol oynayan şəxsiyyət kimi səciyyələndirilib. Bütün bu xüsusiyyətləri Azərbaycan qadını tarixin bütün dövrlərində şərəflə, qüsursuz şəkildə həyata keçirib.
Qadınların cəmiyyətdə iştirakçılıq göstəricisinin, onların ictimai-siyasi həyatda rolunun artması müstəqillik illərində daha açıq şəkildə müşahidə edilməyə başlandı. Azərbaycan qadınlarına yaradılan şərait nəticəsində onlar dövlət quruculuğu, elm, mədəniyyət, biznes və beynəlxalq münasibətlər sahəsində fəal iştirak etməyə başladılar. Məhz qadınlar üçün yaradılmış şəraitin nəticəsidir ki, bu gün qadınlar parlamentdə, dövlət strukturlarında, qeyri-hökumət təşkilatlarında və özəl sektorda geniş şəkildə təmsil olunurlar.
Bütün müşahidə edilən bu müsbət tendensiya, heç şübhəsiz ki, Ümummilli Lider Heydər Əliyevin ölkədə qadınlara yönəlik həyata keçirdiyi siyasətdən irəli gəlirdi. Heydər Əliyev ölkə həyatının bütün sahələrində qadınlara xüsusi yer ayırır, onların hərtərəfli fəaliyyətinə geniş meydan verirdi. Beləliklə, həyata keçirilən uğurlu siyasət nəticəsində Azərbaycan cəmiyyətində lider qadınlar yetişirdi.
Ölkəmizdə dövlət səviyyəsində qadın siyasətinin əsasını qoyan Ümummilli Lider Heydər Əliyev qadın şəxsiyyətinə böyük hörmətlə yanaşaraq deyirdi:
“Azərbaycan qadını tarix boyu öz ağlı, zəkası, namusu, qeyrəti, isməti ilə, fədakarlığı, çalışqanlığı, mərdliyi, vətənpərvərliyi ilə, millətinə, torpağına olan hədsiz məhəbbəti ilə və gözəlliyi, Azərbaycan xalqının xüsusiyyətləri ilə tanınmışdır. Ancaq bununla bərabər, əsrlər boyu Azərbaycan qadınının üzərinə böyük zəhmətlər düşmüşdür. O zəhməti də qadın həmişə mərdliklə, cəsarətlə çəkmişdir və heç vaxt bu zəhmətdən inciməmişdir”.
Ulu Öndər qadınlarla bağlı məsələlərə böyük diqqət yetirirdi. O, qadınların problemlərini dövlət səviyyəsində həll etmək məqsədilə 1998-ci ildə “Qadın Problemləri üzrə Dövlət Komitəsi”ni yaratdı, Azərbaycan Respublikasının Qadın Problemləri üzrə Milli Fəaliyyət Planı tərtib edildi. Azərbaycan Qadınlarının Birinci Qurultayı da məhz Ulu Öndərin hakimiyyəti dövrünə təsadüf etdi və 1998-ci ildə Heydər Əliyevin iştirakı ilə keçirildi. Bu, dövlət qadın siyasətinin tarixində mühüm hadisə idi.
Günümüzdə dövlət qadın siyasəti Prezident İlham Əliyev tərəfindən uğurla davam etdirilir. Bu siyasət yeni dünya düzənində yaranmış yeni reallıqlara, meyarlara uyğunlaşdırılaraq həyata keçirilməkdədir. Belə ki, müasir dövrün tələblərinə uyğun olaraq Azərbaycan gender siyasətinin reallaşdırılması məsələsində həm qabaqcıl ölkələrdən birinə çevrilib, həm də bu istiqamətdə mühüm yeniliklərə imza atıb.
Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasında da kişi ilə qadının eyni hüquq və azadlıqları təsbit olunur. Bütün bu proseslər də öz növbəsində ictimai-siyasi həyatın bütün sahələrində gender siyasətinin güclənməsinə gətirib çıxarır.
Qadın hüquqlarının müdafiəsi, onlar üçün yaradılan bütün imkanların genişləndirilməsi Prezident İlham Əliyevin dövlət siyasətində müəyyən etdiyi prioritet istiqamətlərdəndir. 2006-cı ildə qadınlarla bağlı işlərin daha mütəşəkkil və ardıcıl şəkildə aparılması, ictimai həyatın bütün sahələrində bərabər hüquqların təmin olunması sahəsində hüquqi bazanın təkmilləşdirilməsi üçün “Gender (kişi və qadınların) bərabərliyinin təminatları haqqında”, 2010-cu ildə isə “Məişət zorakılığının qarşısının alınması haqqında” Azərbaycan Respublikasının qanunları qəbul olunub.
“Azərbaycan Respublikasında gender (kişi və qadınların) bərabərliyi üzrə 2026–2028-ci illər üçün Milli Fəaliyyət Planı”nda da qadınların ictimai fəallığının artırılması, təhsil, məşğulluq, iqlim dəyişiklikləri ilə mübarizə və media sahələrində gender aspektlərinin nəzərə alınması, bu məqsədlə normativ-hüquqi bazanın, institusional mexanizmlərin təkmilləşdirilməsi və gender bərabərliyi mədəniyyətinin təbliğinin gücləndirilməsi istiqamətində tədbirlərin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur. Qadınlarla bağlı məsələlərin həlli üçün bir çox qanunların qəbul olunması, fərman və sərəncamların imzalanması, beynəlxalq təşkilatlara üzv olaraq mühüm sənədlərin ölkəmizdə tətbiq olunması qadın hüquqlarının reallaşması və təminatı istiqamətində inkişafın əldə olunmasına təkan verib.
Günümüzdə ölkənin ictimai-siyasi həyatında mühüm rol oynayan, ölkə rəhbəri ilə çiyin-çiyinə çalışaraq Azərbaycanı beynəlxalq aləmdə yüksək səviyyədə təmsil edən simalardan biri də ölkənin Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyevadır. Uzun illər ərzində Mehriban xanım Əliyevanın göstərdiyi çoxşaxəli fəaliyyət qadınların cəmiyyətin müxtəlif sahələrində daha fəal iştirakına töhfə verib.
Hələ Heydər Əliyev Fondunun prezidenti olarkən Mehriban xanım sosial və humanitar layihələrə rəhbərlik edərək təhsil, səhiyyə, mədəniyyət və sosial müdafiə sahələrində genişmiqyaslı proqramların həyata keçirilməsi ilə qeyd edilən istiqamətlərdə mühüm nailiyyətlərə imza atıb. Paralel olaraq, Mehriban xanım Heydər Əliyev Fondunun prezidenti kimi xeyirxah missiyası ilə minlərlə insanın taleyini müsbət mənada dəyişib, onlarda yaşamaq eşqi yaradıb, ölümlə mübarizə aparan ayrı-ayrı insanlara əl tutaraq onların həyatda qalmasına vəsilə olub.
Mehriban Əliyeva da hər zaman çıxışlarında gender bərabərliyi, qadın hüquqlarının qorunması və ailə dəyərlərinin möhkəmləndirilməsinə xüsusi diqqət ayırıb. O, qadınların yalnız ailə institutunda deyil, eyni zamanda dövlət idarəçiliyi, elm, mədəniyyət və biznes sahələrində də fəal rol oynamasının vacibliyini vurğulayır.
Mehriban Əliyeva Azərbaycanı beynəlxalq humanitar platformalarda da layiqincə təmsil edir, ölkəmiz adına uğurlar qazandırır. O, mədəniyyətlərarası dialoq, multikulturalizm və humanitar əməkdaşlıq sahəsində təşəbbüslərlə çıxış edir. Bu fəaliyyət qadın liderliyinin qlobal miqyasda təşviqinə və Azərbaycanın beynəlxalq imicinin möhkəmlənməsinə xidmət edir.
Bu gün Mehriban xanım Əliyeva ictimai fəaliyyəti ilə yanaşı, siyasi fəaliyyəti ilə də diqqət çəkir. Ölkənin Birinci vitse-prezidenti kimi Mehriban xanım Əliyeva ölkə başçısı ilə eyni addımlayır, Azərbaycan naminə, dövlətimiz üçün təkcə daxili deyil, eləcə də beynəlxalq prizmada çiyin-çiyinə mübarizə aparır. Elə ən son Münhen Təhlükəsizlik Konfransı çərçivəsində təxribatçı ünsürlərin verdiyi suala Mehriban xanım Əliyevanın qarşısındakını nokaut vəziyyətinə salan cavabı zərif cinsin “yumşaq güc” nümayişinin göstəricisidir.
Nəsib Məhəməliyev,
Milli Məclisin deputatı
Əlaqədar Mövzular
Nəsib Məhəməliyev: “Hər zaman çalışımışam doğru, dürüst həyat sürüm”
Azərbaycanın ictimai-siyasi, dövlətçilik həyatında mühüm yer tutan, hansı vəzifədə və postda oturmasından asılı olmayaraq əsas amalı dövlətə və dövlətçiliyə, eyni zamanda vətəndaşa xidmət olan Milli Məclisin deputatı Nəsib Məhəməliyevin fevralın 11-də 65 yaşı tamam olur. Yubiley ərəfəsində millət vəkili ilə görüşüb ötən 65 ilə qısaca nəzər saldıq.
-Nəsib müəllim, fevralın 11-də Sizin 65 yaşınız tamam olur. Əvvəla səmimi qəlbdən təbrik edir və uzun ömür, möhkəm can sağlığı arzu edirəm. Nəsib müəllim, ilk sualım belədir. 65 ilə nəzər salanda nə qənaətə gələ bilirsiniz. 65 il şəxsi və ictimai-siyasi həyatınızda Sizə nələr qazandırdı?
-Əvvəla, təbrikə və xoş arzulara görə təşəkkürlərimi bildirirəm. Altmış beş ilə nəzər salanda, əsas qənaətim odur ki, hər zaman çalışımışam doğru, dürüst həyat sürüm. Heç zaman əqidəmə, dostlarıma, həmkarlarıma xəyanət etməmişəm və bu mümkün də deyil. Kimliyindən asılı olmayaraq, maksimum dərəcədə çalışmışam ki, insanlara yardım edim. Ələlxüsus, ehtiyacı olanlara, mədəniyyəti, əxlaqı, abırlı davranışları ilə seçilənlərə.
Şəxsi həyatımda özümü xoşbəxt hesab edə bilərəm. Məni sözsüz başa düşən, müasir düşüncəli, vətənpərvər, hər hansı şöhrətpərəstlikdən, merkantil dəyərlərdən uzaq, təvazökar ailəm var.
İctimai-siyasi planda da, hər şey göz önündədir. Ulu Öndər Heydər Əliyevin sərəncamı ilə icra başçısı vəzifəsinə təyin olunmuşam. Daha sonra, cənab Prezident tərəfindən başqa rayona rəhbər təyin edilmişəm. Artıq üçüncü çağırışdır ki, partiyamızın Sədri, Müzəffər Ali Baş Komandan İlham Əliyevin tövsiyəsi ilə, doğma rayonumdan, Milli Məclisə deputat seçilmişəm. Bu göstəricilər, mərkəzdən uzaq, sərhədyanı rayonda boya-başa çatmış, kənar dəstəyi olmayan istənilən fərd üçün uğurlu sayıla bilər. Bütün bunlara görə, Ulu Öndərimizə hər zaman, Allahdan rəhmət diləyir, cənab Prezidentimizə dərin minnətdarlığımı bildirirəm. 65 illik həyat nə qazandırdı məsələsinə gəldikdə isə, təvazökarlıqdan uzaq olsa da, minlərlə insanın sevgisini, hörmətini, dualarını qazandırdı.
Hər şeyi şükranlıqla qəbul edən insanam.
-65 il ürəyinizcə olubmu, həyatı arzuladığınız kimi yaşamısınızmı?
-Şükürlər olsun Allaha. Həyat keşməkeşlidir, enişli-yoxuşlu, mürəkkəbdir. Yüzdə yüz heç nə olmur. Hər zaman maksimalist olmuş, qarşıma ciddi məqsədlər qoymuşam. Demək olar ki, əsasən nail olmuşam. Əsas odur ki, həyatı şərəflə yaşayasan. Səni ləkələmək üçün, bədxahların əlinə arqument verməyəsən.
-Ötən 65 ildə həyatınızda ən yadda qalan hadisə nə olub?
-Altmış beş il insan həyatı üçün az müddət deyil. O qədər hadisələr baş verib ki, hansı birini deyəsən. Həyatımızın əhəmiyyətli hissəsi sovet dövrünə düşür. Fərqli ictimai formasiyada, fərqli ideoloji prinsiplərlə böyümüşük. Ötən əsrin 80-ci illərinin ortalarından başlayaraq, SSRİ adlı superdövlət süquta uğramağa başladı. Qərbi Azərbaycandan soydaşlarımız qovuldu, 20 yanvar faciəsi, daha sonra Qarabağda təxribatlar baş verdi. Sovetlər İttifaqı dağıldı. Torpaqlarımız işğal olundu. Xocalıda və digər yaşayış məntəqələrində erməni separatçıları tərəfindən soyqırım aktları törədildi. 88-ci ildən 93-cü ilə qədər, altı siyasi rəhbərlik dəyişdi. Qətiyyətsiz, qorxaq, bəzi hallarda isə təcrübəsiz, insanlar hakimiyyətə gəldilər və bir balaca gərginlik yaranan kimi, başlarını götürüb qaçdılar. Təsəvvür edin, hər siyasi dəyişiklik cəmiyyətdə teropiya şoku yaşadır, yüz minlərlə məcburi köçkün ordusunun yaranması, torpaqların işğal olunması ilə nəticələnirdi. Bunlardan əlavə 93-cü ilin Gəncə hadisələrini, qardaş qanının axıdılmasını unutmaq qeyri-mümkündür. Ölkə, separatizm və vətəndaş müharibəsi təhlükəsi ilə üzləşmiş, başdan başa kriminallaşmışdı. Qardaş qardaşı tanımaq istəmirdi. Bu proseslər yaşadığım Balakən rayonunda da, çox ağrılı, ziddiyətli proseslərlə müşaiyət olunmuşdu. Bu gün, qətiyyətlə deyə bilərik ki, Ulu Öndər Heydər Əliyevin hakimiyyətə gəlişi, Azərbaycan xalqlnı, dövlətini xilas etdi.
Yadda qalan hadisələr sırasında, çoxsaylı maliyyə-bank sahəsindəki qəfil islahatları, dövlət çevrilişlərinə cəhdləri, siyasi, ictimai xadimlərin qətllərini, Qarabağla, ölkənin ərazi bütövlüyü ilə bağlı beynəlxalq görüşləri, məsələn, prinsipial Lissabon sammitini, qonşu ölkələrlə sərhədlərin delimitasiya, demarkasiya proseslərini, aprel döyüşlərini, nəhayət 44 günlük Vətən Müharibəsinin hər gününü, xüsusilə, Şuşanın azad olunmasını, suverenliyin tam bərpası üçün aparılan döyüş əməliyyatlarını unutmaq mümkün deyil. Bütün bunlar bizim tariximizdir.
Şəxsi həyatımda, təbii ki, unudulması mümkün olmayan, çoxsaylı yadda qalan hadisələr baş verib. Ancaq, şəxsi həyatımla bağlı danışmağı, ailə daxili məsələləri ictimailəşdirməyi sevmirəm. Belə bir deyim var; xoşbəxtlik sakitliyi sevir. Həyatımızda baş vermiş hadisələrin, hansının çox, hansının az yaddaşlara həkk olunması, xüsusi əhəmiyyət kəsb etmir, fərdi məsələdir.
-Əgər zamanı geri qaytarmaq mümkün olsaydı həyatınızda nələrə yenidən baxar, nələri korrektə edərdiniz?
-Psixoloji aspektdən yanaşsaq, insanın özünü xoşbəxt hiss etməsinə üç şey mane olur.
Birincisi odur ki, daim gələcəklə bağlı nigarançılıqla, narahatlıqla, pessimist düşünürsən.
İkincisi, düşünürsən ki, dünyaya yenidən gəlsəm, bu və ya digər məsələlərdə fərqli davranardım, filankəsləri vəzifələrə təyin etməzdim, yaxın buraxmazdım, cəzalandırardım və s.
Üçüncüsü isə, mövcud vəziyyəti düzgün qiymətləndirməmək, hər zaman, hamıdan, hər şeydən narazı qalmaq. Bütün uğursuzluqlarının günahını başqalarında axtarmaq. Bax, bu üç amil insanların, xoşbəxtliklərini dərk etməsinə mane olur.
Mən fərqli düşünürəm və realistəm. İllyüzalarla yaşamıram. Nə olub, necə olub, fərqi yoxdur. Bütün səhvləri, yanlışlıqları ilə, bu mənim həyatımdı. Əgər, belə bir imkan olsaydı, təbii ki, müəyyən korrektələr olardı. Təcrübə zamanla gəlir.
-Maraqlıdır, Nəsib Məhəməliyev ad günlərini, xüsusilə yubileyləri kimlərlə qeyd edir, dəbdəbəli ad günləri keçirirmi?
-25 yaşdan sonra doğum günlərimi ümumiyyətlə qeyd etmirdim. Bu da, həmin tarixdən cəmi dörd gün sonra atamın qəflətən dünyasını dəyişməsi idi. 50 yaş və ondan sonra övladlarımın təkidi ilə, ailə daxilində, bəzi vaxtlar isə, yaxın dostların əhatəsində qeyd etməyə başladıq. Təmtəraqlı, dəbdəbəli tədbirləri xoşlamıram. Bu qəbildən olan tədbirlər, ancaq ailə üzvlərinin iştirakı ilə keçirilir.
-Yuniley ərəfəsində kimlərdən təbriklər, zənglər gözləyirsiniz?
-Tam səmimi deyirəm. Bu barədə heç zaman düşünmürəm. Təbrik edən də, etməyən də sağ olsun. Fərqli insanam, belə bir aludəçiliyim yoxdur. Məni xoşbəxt edən, mənəvi rahatlıq gətirən, insanların problemlərini həll edəndən sonra, “Allah balalarını saxlasın” kimi səsləndirdikləri səmimi fikirlərdir. Yoxsa, filankəs bayramda təbrik etdi və yaxud etmədi. Belə şeylərlə özümü yükləmirəm. Mənə qarşı bir addım atanlara, iki addım atıram. Əks halda, kimliyindən asılı olmayaraq, həmin insan mənimçün yoxdur.
-Bundan sonrakı həyatınızı necə davam etdirməyi düşünürsünüz?
-Hər bir insanın formalaşması, təcrübə toplaması üçün uzun illər, əldə olunan təcrübənin yeni gələn nəsillərə ötürülməsi lazımdır. İlk dəfə sizə açıqlayıram, gənclik illərindən bəri, qarşıma məqsəd qoymuşam ki, hər gün kimlərəsə kömək, yaxşılıq etməliyəm.
Bundan sonra da, ictimai-siyasi həyatda fəaliyyətimi davam etdirməyi, dövlətçilik tariximizi, təmsil olunduğum siyasi düşərgənin, Dövlət Başçımızın apardığı siyasətin mahiyyətini ictimaiyyətə çatdırmağı, imkan daxilində gənclərə dəstək olmağı, şəhid ailələrinin, seçicilərin problemlərinin həllində yardımçı olmağı düşünürəm.
Yeni Balakən
Əlaqədar Mövzular
Balakəndə Dilənçilik: Vicdanı Sarsıdan Mənzərə
Balakənin gündəlik həyatında artıq adiləşmiş, lakin heç vaxt adiləşməməli olan bir mənzərə var: dilənçilər. Küçələrdə, prospektlərdə, bazar önündə, xəstəxana girişində — demək olar ki, hər yerdə qarşımıza çıxırlar. Bu insanlar sadəcə yardım istəmir, onlar cəmiyyətin aynasıdır: sosial problemlərin, hüquq pozuntularının, vicdan sınağının aynası.
Sosioloqlar Dilənçiliyin Beş Növünü Ayırd Edir:
1. Əmək qabiliyyəti olmayan fiziki qüsurlu və ya xəstə şəxslər.
2. Narkomaniya, alkoqolizm və ailə qarşıdurmaları səbəbilə evsiz qalanlar.
3. İnsan alverinin qurbanları — dilənçiliyi peşəyə çevirənlər.
4. İşsizlik və ya tənbəllik səbəbilə çalışan, lakin ehtiyaclarını ödəyə bilməyənlər.
5. Ağır ailə problemləri, xəstəlik və digər səbəblərlə məcbur qalanlar.
Bu kateqoriyalar dilənçiliyin səbəblərini anlamağa kömək etsə də, Balakəndə müşahidə etdiyimiz mənzərə daha acınacaqlıdır. Dilənçilər arasında dələduzlar və kölələr əsas qruplardır. Dələduzlar bu işi gəlir mənbəyinə çevirənlərdir. Kölələr isə — xüsusilə uşaqlar — bu sistemin qurbanlarıdır.
Balakənin Dilənçilik Xəritəsi
H.Əliyev prospekti, S.Gözəlov küçəsi, “Qalaktika” ərazisi, bazar önü, xəstəxana girişi — bu yerlər artıq dilənçilərin “iş nöqtələri”nə çevrilib. Hər birinin bir hekayəsi var: “Uşağım xəstədir”, “Allah balanı saxlasın”, “Allah rızası üçün”… Bəziləri qutu qoyur, bəziləri isə uşaqları önə çəkir. Ən acınacaqlısı isə azyaşlıların dilənçiliyə cəlb edilməsidir.
Uşaqların İstismarı: Cinayət və Köləlik
Bu gün bazardan Bayraq meydanına gedərkən 9-13 yaş arası bir neçə uşaq dilənçi ilə qarşılaşdım. Soruşduğum bir oğlan “Məlikzadədən” olduğunu dedi. Bəziləri Qaxdan, bəziləri Yevlaxdan gəlmişdi. Bu uşaqların bu işi özbaşına görməsi mümkün deyil. Onları bura gətirən, yönləndirən, axşam əlindəkini alan “müdürlər” var. Bu, sadəcə inzibati xəta deyil — cinayətdir. Uşağın hüquqlarının pozulması, onun istismarı, köləliyə məcbur edilməsidir.
Halbuki bu uşaqlar məktəbdə olmalı, təhsil almalı, normal vətəndaş kimi yetişməlidirlər. Onların gələcəyi qorunmalı, bilik və savadla silahlanmalıdırlar.
Hüquqi Perspektiv: Qanun Nə Deyir?
Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyinə görə, dilənçiliyə sövq etmə, xüsusilə azyaşlıların bu işə cəlb edilməsi cinayət məsuliyyəti yaradır. Bu, uşaq hüquqlarının kobud şəkildə pozulmasıdır. Uşağın təhsil alma hüququ, normal inkişafı, təhlükəsizliyi — hamısı bu istismar nəticəsində əngəllənir.
Cəmiyyətin Reaksiyası: Laqeydlik və Ya Vicdan?
Bəzən insanlar bu mənzərəni görməməzlikdən gəlir, bəzən isə “yazıqları gəldi” deyib pul verir. Amma bu yardım, əslində, istismarın davamına xidmət edir. Həqiqi yardım — bu uşaqları bu sistemdən çıxarmaq, onları təhsilə, normal həyata qaytarmaqdır.
Balakənə Layiq Görüntü: Dilənçisiz Küçələr
Balakən 200-ə yaxın şəhidin, beş Vətən Müharibəsi Qəhrəmanının yurdudur. Bu torpağın adına yaraşmayan görüntüləri birlikdə dəyişməliyik. Hökumət, vətəndaş, cəmiyyət — hamımız əl-ələ verərək bu sosial yaraya son qoymalıyıq. Dilənçisiz Balakən tablosu yaratmaq mümkündür — yetər ki, istək və iradə olsun.
Nəticə: Hər Kəsin Məsuliyyəti Var
Bu yazı bir çağırışdır — vicdanlara, qanunlara, cəmiyyətə. Uşaqların göz yaşları, dilənən qadınların susqunluğu, yaşlıların ümidsiz baxışları — bunlar sadəcə görüntü deyil, bir SOS siqnalıdır. Bu siqnalı eşidək. Balakəni bu yükdən azad edək.
Ramazan Abal
Əlaqədar Mövzular
İlqar Həsənovun qələmindən: Fərid Əliyevin hekayəti
Balakənin torpağı yalnız gözəl təbiəti ilə deyil, həm də igid övladları ilə tanınır. Bu torpağın yetirdiyi Vətən Müharibəsi Qəhrəmanı Fərid Əliyev haqqında yazılmış hər bir sətir, xalqımızın yaddaşına həkk olunmuş bir qəhrəmanlıq salnaməsidir. “Xalq qəzetinin” bölgə müxbiri İlqar Həsənovun qələmindən doğan “Bir qəhrəmanın hekayəti…” adlı yazı, bu salnamənin ən dəyərli səhifələrindən biridir.
✍️ Peşəkar jurnalistikanın gücü
İlqar Həsənovun yazısı sadəcə bir bioqrafik məqalə deyil. O, oxucunu Fərid Əliyevin həyatına, mübarizəsinə və insani dəyərlərinə doğru səmimi bir səyahətə çıxarır. Yazının dili sadə, lakin təsirlidir. Hər cümlədə həm fakt, həm də duyğu var. İlqarın peşəkarlığı onun hadisələri yalnız müşahidə etməsi ilə deyil, onları yaşaması ilə seçilir. O, Fəridin hekayəsini elə ustalıqla təqdim edir ki, oxucu sanki həmin görüşdə iştirak edir, həmin söhbətə qulaq asır.
🎖️ Fərid Əliyev – Balakənin qürur mənbəyi
Yazıda Fərid Əliyevin döyüş yolu, göstərdiyi şücaət, vətənə olan sevgisi və müharibədən sonrakı həyatına dair dəyərli məlumatlar yer alır. Onun sadəliyi, cəsarəti və xalqına bağlılığı bu yazıda bir daha ön plana çıxır. İlqar Həsənovun təqdim etdiyi bu obraz, gənclər üçün bir örnək, böyüklər üçün isə bir fəxarət mənbəyidir.
📚 “Yeni Balakən”də bu yazının yeri
Biz “Yeni Balakən” olaraq, belə yazıları yalnız paylaşmaqla kifayətlənmirik – biz onları yaşadırıq. İlqar Həsənovun bu yazısı, qəzetimizin ruhuna tam uyğun gəlir: yerli dəyərləri yaşatmaq, qəhrəmanlarımızı tanıtmaq və oxuculara həm bilgi, həm də ilham vermək. Bu yazı vasitəsilə biz Balakənin qəhrəman övladlarını daha yaxından tanıyır, onların hekayələrini gələcək nəsillərə ötürürük.
P.S. Həqiqətən,görəsən o əsgər son nəfəsində nə demək istəyirdi..?
Ramazan Abal
Əlaqədar Mövzular
Bu gün, oktyabrın 1-i, respublikamızın bütün ümumtəhsil məktəblərində məktəbəqədər hazırlıq siniflərində dərslər başladı. Beş yaşı tamam olmuş balacalar ilk dəfə parta arxasında əyləşdilər — kimisi maraqla, kimisi həyəcanla, kimisi də anasından ayrılmaq istəmədiyindən göz yaşlarıyla. İlk dəfə müəllim qarşısında oturmaq, ilk dəfə “müəllim” sözünü eşitmək, ilk dəfə sinif yoldaşları ilə tanış olmaq — bu gün onların həyatında unudulmaz bir başlanğıc oldu.
Bu başlanğıclardan biri də M.F.Axundov adına Sarıbulaq kənd tam orta məktəbində yaşandı. Baradova Xatirə müəllimənin sinif rəhbəri olduğu məktəbəqədər hazırlıq sinfi bu gün ilk dərsini keçdi. Sinif otağında balacaların maraqlı baxışları, valideynlərin sevinc və həyəcan dolu gözləri, müəllimənin qürurla dolu ürəyi bir araya gəldi. Valideynlər əlindən tutub məktəbə gətirdikləri övladlarının parta arxasında oturuşundan, ilk addımlarından fərəh duyur, gələcək arzularının ilk pilləsinə qədəm qoyduqlarını hiss edirdilər.
Xatirə müəllimə üçün bu gün ikiqat bayram idi. Bu onun müəllimlik həyatında ilk sinifi idi. İllərdir arzuladığı, kəndin balalarına bilik, təlim və tərbiyə vermək istədiyi o müqəddəs an nəhayət gerçəkləşdi. Müəllimlik peşəsinin şərəfini, məsuliyyətini və sevgisini ürəyində daşıyan Xatirə müəllimə bu sinifi öz vəsaiti ilə zövqlə bəzəmiş, balacaları sevgi ilə qarşılamışdı.
Valideynlərin dəstəyi bu uğurun arxasında dayanan ən böyük güc idi. Onlar Xatirə müəllimənin savadına, pedaqoji bacarığına inanaraq təkidlə övladlarının onun sinfində olmasını istəmişdilər. Hətta əgər bu sinif ona verilməzsə, uşaqlarını başqa məktəbə aparacaqlarını bildirmişdilər. Bu həm müəlliməyə olan inamın, həm də təhsilə olan dərin bağlılığın göstəricisi idi.
“Bəziləri”, savadsız və laqeydlər ucbatından peşəkar müəllimlərə sinif verilmirdi. Amma bu gün Sarıbulaqda həm valideynlərin, həm də Xatirə müəllimənin arzuları gerçəkləşdi. Bu sinif — sevgi ilə bəzədilmiş, inamla qurulmuş, gələcəyə ümidlə açılmış bir qapıdır.
Bu günün sevinci, bu sinifin başlanğıcı — gələcəyin uğurlarının müjdəçisidir. Körpə fidanlar Xatirə müəllimənin qayğısı ilə böyüyəcək, məktəbin uğurlarında onun da imzası olacaq. Və bir gün bu balacalar böyüyəndə, ilk müəllimlərini — Xatirə müəlliməni — sevgi ilə xatırlayacaqlar…
Ramazan Abal





Əlaqədar Mövzular
XUTRA RAMAZAN – 77
Şərəfli şair ömrü
Bu günlərdə həmyerlimiz,tanınmış şair,Azərbaycan YB-nin üzvü,”Qızıl Qələm” mükafatı laureatı Xutra Ramazanın 77 yaşı tamam olur.Bu münasibətlə onunla görüşüb müsahibə aldıq.
-Ramazan müəllim,doğum gününüz münasibətilə sizi təbrik edirik,sizə möhkəm cansağlığı və yeni-yeni yaradıcılıq uğurları arzu edirik.Şərəfli ömür yolu keçibsiniz.Bütün mənalı həyatınızı Vətənə,dövlətimizə və xalqımıza həsr etmisiniz.Bu gün dönüb geriyə baxanda hansı hissləri yaşayırsınız?
-Bəli,Allah Təalanın verdiyi ömrün ahıl payımı da yaşamaq mənə nəsib olub.Həyatımdan razıyam.Ömrümü hədər keçirməmişəm.Cəmiyyətə əməyimin və əməlimin töhvəsini verməyə çalışmışam.Çox şadam ki,əvəzində insanların hüsn-rəğbətini hiss etmişəm.Bu,məni daha məsuliyyətlə və həvəslə yazıb-yaratmağa sövq edir.
-Həyat və yaradıcılığınız haqqında məlumat verməyinizi istərdik.
-Mən 1948-ci il avqustun 17-də Balakən rayonu Şərif kəndində anadan olmuşam.Orta təhsilimi Qabaxçöldə yerləşən Xalatala orta məktəbində almışam.1971-ci ildə Azərbaycan Dövlət Pedaqoji İnstitutun fizika-riyaziyyat fakultəsini bitirib doğma kəndimə riyaziyyat müəllimi göndərilmişəm.Əvvəl təlim – tərbiyə işləri üzrə direktor müavini,sonra həmin məktəbə direktor vəzifəsinə təyin olunmuşam.Hal-hazırda təqaüddəyəm və bədii yaradıcılıqla məşğul oluram.
2018-ci ildən AYB-nin üzvü,7 kitab müəllifiyəm.Respublikanın 20-dən çox mətbu orqanlarında və televiziya kanallarında çıxış edirəm.Haqqımda filmlər çəkilib.23 poemanın müəllifiyəm.
Yaradıcılığım vətənə,doğma torpağıma,gözəlliklər məskəni bölgəmizin füsunkar təbiətinə və bu təbiətin özü qədər gözəl,saf insanlarına olan sevgidən qaynaqlanır.Məhəbbət mövzusu onun bütün təzahürləri ilə əsərlərimin ana xəttini təşkil edir.
İki dildə-Azərbaycan və Avar dillərində yazıb-yaradan Azərbaycanın avar oğluyam.Fəaliyyətimlə bu iki millət arasında canlı körpü yaradıram.
-Şair,bildiyimə görə Qarabağ mövzusunu,xüsusən 1-ci və 2-ci Vətən müharibələri ilə bağlı geniş yaradıcılıq işləriniz var.
-Əlbəttə 30 illik ağrısını yaşadığımız, həsrətin cəkdiyimiz doğma Qarabağ hər bir vətənpərvər yazarın, o cümlədən mənim də daimi mövzümdur. Bu baxımdan, vətənə, onun ayrılmaz hissəsi olan Qarabağa hədsiz sevgi və can yanğısı ilə qələmə aldığım coxsaylı poema və şeirlər arasında 44 günlükVətən müharibəsini tərənnüm edən əsərlərim xüsusi yer tutur. Sonadək qələmə sarılıb cəbhədə fədakarlıqla döyüşən əsgərlərin sırasında oldum. Qanını mürəkkəb edərək vətən oğullarının qəhramanlığını yazdım. Qısa zaman kəsiyində vətən uğrunda səhid olan igidlərin, gəhramanların, qazilərin döyüş yoluna həsr etdiyim “Qartallar Şuşaya uçur” kitabını arsəyə gətirdim.ı Kitab böyük maraq və sevgi ilə qarşaılandı. Kitaba ön sözü yazan böyük şair-publisist, “Kredo” qazetinin Baş redaktoru, Beynalxalq Rəsul Rza laureatı Əli Rza Xələfli kitabı “Sözün Möhtəşəm abidəsi” adlandırır.
-Yaradıcılığınıza bələd olanlar sizi bahar və gözəllik şairi adlandırır. Şeirlərinizdən bahar təravəti gəlir. Lirikanız çox məlahətli səslənir. Baharı çox sevirsiniz, eləmi?
-Əlbəttə mən anamız təbiətin bakirə qızı olan baharın vurğunuyam, bizi əhatə edən hər şeydə-təbiətdə, insanlarda bahar gözəlliyini görürəm. Baharın gəlişini səbirsizliklə gözləyirəm.İlk bənövşəni görəndə qəlbimə ən ülvi duyğular dolur. Bu duyğular məni ilhama cağırır.
Bahar mənim üçüm tərifə alınmayan ilahi gözəllikdir:
Qoy sözlərim qonsun gülə-çiçəyə,
Bahar ətri gəlsin nəğmələrimdən.
Açım ürəyimi hər gözəlliyə,
Əzəldən gözəllik aşigiyəm mən.
Məni yaşadan da, şeirimə qanad verən də bahardır, gözəllikdir. Yazıram ki,insanlara bu gözəlliyi tövhə verim, sevinc bəxş edim.
İnanıram ana təbiətin füsünkar gözəlliyi, birdə insanların mənəvi gözəlliyi dünyamızı xilas edəcəkdir.
-Ramazan müəllim,siz istedadlı şair olmaqla yanaşı,adlı-sanlı müəllimsiz.Çoxsaylı yetirmələriniz hər sahədə çalışır,bir çoxları davamçılarınızdır.Rəhbərlik etdiyiniz məktəbin xoş sədaları hələ də yayılmadadır.Sizcə müəllim və şair məfhumları bir-biri ilə necə uzlaşır?
-Qismətimə mənəvi dünyamızın təmənnasız sakini olmaq düşüb.Ziyalı adını şərəflə daşıyıram,bununla qürur duyuram.Müəllim adı müqəddəsdir,o,bir yanar günəşdir ki,ziyası bəşər övladının zəkasını nurlandırır.Əslində şair və müəllim anlayışları bir-birini tamamlayır.Çünki hər ikisi yaradıcı fəaliyyətə bağlıdır.Biri zehnin memarıdır,o biri qəlbin.Məşhur alman alimi Veyerştrus deyirdi:”Qəlbən şair olmayan əsl riyaziyyatçı olmaz”.Əgər müəllim kamil insan tərbiyə etmək qayğısıyla yaşayırsa,şair olan isə ürəklərdə humanizm və məhəbbət toxumları səpməyə can atır.Doğma olan hər şeyi tərənnüm etmək necə də gözəldir!
Bütün bunların müqabilində şair zaman-zaman cəmiyyətdən diqqət və qayğı görür.Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin və Heydər Əliyevin 100 illik medalları ilə təltif olunmuşam.Mahmud Kaşqari adına beynəlxalq fondun və digər mükafatları almışam.
Mən xalqıma və dövlətimə əmin-amanlıq,rifah və əbədi xöşbəxtlik arzulayıram.
-Dəyərli müsahibə üçün təşəkkür edirəm.Uğurlarınız bol olsun!
Ramazan Abal.
HANSINDAN DEYİM
Çoxdur bizim yerin zövqü-səfası,
Наnsından söz açım, hansından deyim?
Yaxından, uzaqdan gələr sədası,
Çəmənin, çiçəyin nazından deyim.
Bu dilbər məkana cənnət dedilər,
Təbiət adına afət dedilər,
Qızıl payızına nemət dedilər,
Mən isə bakirə yazından deyim.
Qayaya kök atan qoşa qovaqdan,
Daşlardan süzülən zümrüd bulaqdan,
Dağların qoynunda yaşıl yaylaqdan,
Zirvəsində qarlı qışından deyim.
Bu gözəl diyara zinətdir insan, –
Avarla azəri bir ürək, bir can.
Söz açım mərdindən, qəhrəmanından,
Hünərvər oğlundan, qızından deyim.
Hər evin qapısı qonaq-qaralı,
Analar, gəlinlər əli sayalı,
Dərmandı süfrənin qaymağı,balı,
Sülhülü dadından, duzundan deyim.
Ramazan vurğundur gözəl hüsnünə,
Ulu keçmişinə, hər xoş gününə.
Min hava üstündə köklənib yenə
Sinəmin sözündən, sazındam deyim.
Əlaqədar Mövzular
Redaksiyadan:
Yeni Balakən qəzeti olaraq gənc istedadlarımızı, qabiliyyətli gənclərimizi önə çıxartmaq, tanıtmaq, onların irəli getməsində, kövrək addımlarının inamla, güvənlə atdığı ilk yer — platforma olması yönündə fəaliyyətimiz, media dəstəyimiz bir növ missiyamızdır. Bu qəbildən növbəti tanıdacağımız gənc yazar — Asan xidmət könüllüsü, GİKM-də təlim-tədris mütəxəssisliyi üzrə məzun təcrübəçi, Bakı Qızlar Universitetinin 3-cü kurs tələbəsi Aysun Məzahir qızıdır. Onun ilk yazısı — “Sara ilə ucalan qadın — Nəriman Həsənzadə yaradıcılığında” — qadın obrazının ədəbiyyatda ucalığını poetik və duyğusal baxışla təqdim edir.
Sara ilə ucalan qadın — Nəriman Həsənzadə yaradıcılığında
Aysun Məzahir qızının ilk ədəbi essesi
Qadınların rolu, həyatı, mübarizəsi və cəmiyyətdəki mövqeyi həm klassik, həm də müasir ədəbiyyatda müxtəlif şəkillərlə təsvir olunub. Əsrlər boyu ədəbiyyatımızın ayrılmaz parçası olan qadın obrazı Nəriman Həsənzadə yaradıcılığında da öz yerini tutmuşdur.
Azərbaycan ədəbiyyatının nurlu simalarından biri olan xalq şairi Nəriman Həsənzadə qadını ən gözəl şəkildə vəsf edərək onu yüksək, əlçatmaz mərtəbəyə qaldırır. Onun poetik dünyası sevgini, vətəni, insanı, qadını ən incə çalarlarla ifadə edən bir xəzinədir. Misralarında gizlənən duyğular, həyat hekayələri oxucunu sözün sehrinə aparır.
Bu misralar qadına verilən dəyərin poetik ifadəsidir. Şairin həyat yoldaşı Sara xanım onun yaradıcılığının, ruhunun və ilhamının ayrılmaz parçası olmuşdur. Sara haqqında yazdığı sətirlərdə sevgi, ehtiram və minnətdarlıq bir-birinə qarışır. O, qadını yalnız bir obraz kimi deyil, həyatın dayağı, ailənin dirəyi, insanın mənəvi gücü kimi təqdim edir.
Sara xanımın gənclik illərindən başlayaraq şairin həyatına daxil olması, onunla bir ömür paylaşması və yaradıcılığının mərkəzinə çevrilməsi bu yazının əsas xəttini təşkil edir. Sara yalnız bir həyat yoldaşı deyil — o, şairin sirdaşı, tənqidçisi, ilham mənbəyi və ruh yoldaşıdır.
Sara xanımın vəfatından sonra Nəriman Həsənzadənin həyatında yaranan boşluq, onun şeirlərindəki kədər və tənhalıq hissi bu yazıda incəliklə təqdim olunur. “Ayrılıq” şeirindən gətirilən misralar bu hissləri daha da gücləndirir.
Aysun Məzahir qızı bu yazısında yalnız bir şairin həyatına deyil, qadının ədəbiyyatdakı ucalığına, onun mənəvi gücünə və insan həyatındakı yerinə poetik baxışla yanaşır. Bu ilk yazısı ilə o, ədəbiyyata olan sevgisini, duyğularını və düşüncələrini oxucularla bölüşür.
Aysun Məzahir qızı
Bakı Qızlar Universiteti, III kurs tələbəsi
Asan xidmət könüllüsü, GİKM-də təlim-tədris mütəxəssisliyi üzrə məzun təcrübəçi.
Əlaqədar Mövzular
Papaqçı Əhma – Sənəti Yaşadan, Sənəti Yüksəldən İnsan.
1939-cu ildə Balakən rayonunun Gərəkli kəndində dünyaya gələn Varansov Əhma Məhəmməd oğlu, papaqçılıq sənətinin canlı siması idi. 21 yaşında əsgərlikdən qayıtdıqdan sonra Gürcüstanın Siqnaxi şəhərində tanınmış papaqçı ustanın yanında üç il şagirdlik etdi. Bu illər ərzində papaqçılığın incəliklərini öyrəndi və sənətə olan sevgisini peşəyə çevirdi.
Balakənə qayıtdıqdan sonra, indiki R.Səmədov küçəsində yerləşən papaqçı dükanında ömrünün sonuna qədər bu sənətlə məşğul oldu. Sovet dövründə “Məişət xidməti” qurumunda fəaliyyətini davam etdirən Əhma usta, 1975-ci ildə “Master Zolotoy Ruk” – “Qızıl Əllər Ustası” medalı ilə təltif olundu. Bu mükafat onun bacarığının və sənətə verdiyi töhfənin rəsmi tanınması idi.
Əhma usta dövrünün məşhur papaqçıları – Səlimov Muxtar, papaqçı Fazil, Əli kişi ilə çiyin-çiyinə çalışmış, özünəməxsus müştəri kontingenti ilə seçilmişdi. Onun dükanına hər təbəqədən insanlar üz tuturdu. Qonşu Dağıstan Respublikasının Balakənlə sərhəd kəndlərində yaşayan dağıstanlılar yay aylarında at üstündə Balakənə gələrək xurcunlarda gətirdikləri motal pendirləri Əhma ustanın tikdiyi papaqlarla dəyişərdilər.Sənətkar ölkədən kənarda da məşhur idi.Rəhmətlik millət vəkili, xeyirxah iş adamı, Balakən Konserv Zavodunun direktoru Əli Ansuski də onun müştəriləri arasında idi.
Şəxsi Xatirə – Bir Papağın Hekayəsi
Usta Əhma ilə bağlı şəxsi xatirəm də var. Rəhmətlik atam onun müştərisi idi. Bir gün atamla dükanının qarşısından keçərkən vitrinə düzülmüş papaqlar diqqətimi çəkdi. Atama “mən də papaq istəyirəm” dedim. Dükanın içində bizi gülərüzlə qarşılayan Əhma usta, atamın işarəsi ilə mənə tərəf əyildi, sol əlini çiynimə qoyaraq “Necə papaq istəyirsən?” – deyə soruşdu. Mən “yoluçnu” materialdan şapka istədiyimi dedim, çünki həmin rəngdə paltom vardı. Usta sanki ürəyimi oxumuşdu – model qəlibdən bir şapka çıxarıb “bu sənin razmerindir” dedi. Həqiqətən də üzərimə biçilmişdi. O papaqla paltomun vəhdəti ayrı bir gözəllik idi.
Sənətkarın Şəxsiyyəti
Əhma kişi yalnız bacarıqlı sənətkar deyil, həm də nümunəvi şəxsiyyət idi. Onu tanıyanlar onun haqqında xoş sözlər söyləyirdilər. Şair Həybullah Şəhmiroğlu onu belə təsvir edir:
“Qeyri-adi, gözəl xasiyyətli, tərbiyəli, əxlaqlı insan idi. El arasında belə bir deyim yaranmışdı: ‘Köhnə kişilərə, Əhma betəyə baxıb nümunə götürün’.”
Həybullah Şəhmiroğlu ona həsr etdiyi misrada deyir:
İllərlə tikib satdın şapkadan qeyrət-namus,
Dedim, kişi tayfası qoy qalmasın binamus.
Yadigarlar və Xatirə
1998-ci ilin avqust ayında dünyasını dəyişən Əhma usta bu gün fiziki olaraq aramızda olmasa da, onun sənəti, şəxsiyyəti və qızıl əllərlə tikdiyi papaqlar bizlərə yadigar qalıb.Ali təhsilli, savadlı iki qız və bir oğul övladı onun ailə mirasıdır.
Əhma usta sadəcə sənətiylə yüksələnlərdən deyildi – o, sənəti yüksəldənlərdən idi.
Ramazan Abal
P.S.”Yeni Balakən”qəzetinin bu cür yanaşması Balakənin mədəni irsini yaşatmaq üçün əvəzsizdir. Hər ustanın hekayəsi bir sənət məktəbi, bir həyat dərsi kimidir.
Əlaqədar Mövzular
Bu gün – 24 avqust – bizim üçün sadəcə bir tarix deyil, can dostumuz, əzizimiz İlqar Həsənovun dünyaya gəldiyi gündür. Səni tanımaq, səninlə dostluq etmək bizim üçün bir qürurdur. Azərbaycanımızın hər yerində qazandığın hörmət, insanların qəlbində tutduğun yer, sənin necə dəyərli, sevilən bir insan olduğunu sübut edir.
Sən dostluqda mərd, sadiq, sözünün arxasında duran, ürəyi geniş bir adam,sözün həqiqi mənasındakı-İnsansan. Hər zaman yanımızda olmağın, dəstəyin, səmimiyyətin bizə güc verir. Sənin kimi dostlar həyatda nadir tapılır – biz isə bu nadirliyi sənin varlığında tapmışıq.
Yeni yaşın, sənə yeni ümidlər, yeni uğurlar, yeni gülüşlər gətirsin. Sənin kimi dostlar həyatda az olur – biz isə bu azlığın içində ən gözəlini tapmışıq.
İlqar bəy təkcə şəxsi münasibətlərdə deyil, ictimai mühitdə də nüfuzlu və sevilən bir simadır. Onun varlığı ətrafına güvən, pozitiv enerji və dəyər qatır.
İlqarla keçən illər…
Uzun illərdən bəri bu günə qədər İlqarla paylaşdığımız xatirələr, gülüşlər, çətin günlər və uğurlar — hamısı bir kitabın səhifələri kimidir. Hər səhifədə İlqarın mərdliyi, sadiqliyi, insanlığı yazılıb.
Bu gün o kitabın yeni səhifəsi açılır — İlqarın yeni yaşı. Arzu edirəm ki, bu səhifə sevinc dolu, uğur dolu və sağlamlıqla yazılsın.
Yeni yaşın sənə sağlamlıq, xoşbəxtlik, uğur və sevgi gətirsin. Hər zaman gülərüz, enerjili və ilhamverici qal! Səninlə birgə daha çox gözəl günlər, xatirələr paylaşmaq ümidi ilə…
Ad günün mübarək, əziz Dostum!
Səni sevən və dəyər verən Balakənlilər,dostların adından – Ramazan Abal.










































